 |
| πηγη |
Η οργάνωση της μαθησιακής διαδικασίας για ένα παιδί με μαθησιακές δυσκολίες απαιτεί συστηματικό σχεδιασμό, ευελιξία και βαθιά κατανόηση του τρόπου με τον οποίο το παιδί μαθαίνει. Οι μαθησιακές δυσκολίες δεν αποτελούν ένδειξη χαμηλών ικανοτήτων, αλλά διαφορετικού τρόπου επεξεργασίας της πληροφορίας. Κατά συνέπεια, το μάθημα οφείλει να προσαρμόζεται στις ανάγκες του παιδιού και όχι το παιδί να προσπαθεί να προσαρμοστεί σε ένα άκαμπτο εκπαιδευτικό πλαίσιο.
Βασικές παιδαγωγικές αρχές
Η αποτελεσματική διδασκαλία βασίζεται πρωτίστως στη διαφοροποιημένη διδασκαλία. Αυτό σημαίνει ότι ο εκπαιδευτικός λαμβάνει υπόψη το μαθησιακό προφίλ, τον ρυθμό μάθησης, τα ενδιαφέροντα και τις συναισθηματικές ανάγκες του παιδιού. Κεντρική αρχή είναι η σαφήνεια: σαφείς στόχοι, σαφείς οδηγίες και σαφή κριτήρια επιτυχίας.
Παράλληλα, η ενεργή συμμετοχή του παιδιού στη μαθησιακή διαδικασία είναι καθοριστικής σημασίας. Η παθητική ακρόαση δεν ευνοεί την κατανόηση ούτε τη διατήρηση της πληροφορίας.
Δομή και οργάνωση του μαθήματος
Το μάθημα πρέπει να έχει σταθερή και προβλέψιμη δομή. Η ύπαρξη ρουτίνας μειώνει το άγχος και ενισχύει το αίσθημα ασφάλειας. Η έναρξη κάθε μαθήματος καλό είναι να περιλαμβάνει υπενθύμιση στόχων και σύνδεση με προηγούμενη γνώση.
Η ύλη χρειάζεται να παρουσιάζεται σε μικρές, διαχειρίσιμες ενότητες. Η διάσπαση της πληροφορίας βοηθά το παιδί να εστιάσει και να οργανώσει τη σκέψη του, χωρίς να υπερφορτώνεται γνωστικά.
Μέθοδοι και τεχνικές διδασκαλίας
Η χρήση πολυαισθητηριακών μεθόδων ενισχύει τη μάθηση. Ο συνδυασμός οπτικών, ακουστικών και κιναισθητικών στοιχείων διευκολύνει την κατανόηση και τη μνήμη. Παραδείγματα αποτελούν:
-
οπτικά διαγράμματα και χάρτες εννοιών
-
πρακτικές δραστηριότητες και χειρισμός υλικών
-
προφορική επεξήγηση παράλληλα με γραπτό λόγο
Ιδιαίτερη σημασία έχει η παροχή παραδειγμάτων πριν από την ανάθεση εργασιών, ώστε το παιδί να κατανοεί τι ακριβώς ζητείται.
Ρυθμός και χρόνος
Ο ρυθμός του μαθήματος πρέπει να είναι ευέλικτος. Πολλά παιδιά με μαθησιακές δυσκολίες χρειάζονται περισσότερο χρόνο για επεξεργασία και ολοκλήρωση εργασιών. Η παροχή επιπλέον χρόνου δεν αποτελεί προνόμιο, αλλά αναγκαία προσαρμογή.
Τα συχνά, σύντομα διαλείμματα βοηθούν στη διατήρηση της συγκέντρωσης και μειώνουν την κόπωση, ιδιαίτερα σε δραστηριότητες που απαιτούν έντονη πνευματική προσπάθεια.
Αξιολόγηση και ανατροφοδότηση
Η αξιολόγηση πρέπει να εστιάζει στην πρόοδο και όχι μόνο στο αποτέλεσμα. Η προφορική αξιολόγηση, η χρήση εναλλακτικών τρόπων παρουσίασης γνώσεων και η διαφοροποίηση των εξετάσεων συμβάλλουν σε δικαιότερη αποτίμηση των δεξιοτήτων του παιδιού.
Η ανατροφοδότηση οφείλει να είναι άμεση, συγκεκριμένη και ενθαρρυντική. Η αναγνώριση της προσπάθειας ενισχύει την αυτοεκτίμηση και τη μαθησιακή διάθεση.
Συνεργασία σχολείου και οικογένειας
Η αποτελεσματική υποστήριξη προϋποθέτει στενή συνεργασία μεταξύ εκπαιδευτικών, γονέων και ειδικών. Η ανταλλαγή πληροφοριών και η κοινή στρατηγική συμβάλλουν στη συνέπεια και στη σταθερότητα των παρεμβάσεων.
Συμπερασματικά
Η οργάνωση του μαθήματος για παιδί με μαθησιακές δυσκολίες δεν απαιτεί ριζικές αλλαγές, αλλά ουσιαστικές προσαρμογές. Όταν το εκπαιδευτικό πλαίσιο γίνεται ευέλικτο, σαφές και υποστηρικτικό, το παιδί μπορεί να αναπτύξει τις δεξιότητές του και να βιώσει τη μάθηση ως θετική εμπειρία.
Ενδεικτική βιβλιογραφία
-
Tomlinson, C. (2017). How to Differentiate Instruction in Academically Diverse Classrooms.
-
Westwood, P. (2018).
-
Lerner, J. & Johns, B. (2015)
