6/2/26

ΔΕΠΥ και «Εκτελεστικές Λειτουργίες»: Γιατί η οργάνωση είναι πρόκληση;

πηγη

 

Πολλοί γονείς αναρωτιούνται γιατί ένα παιδί με Διαταραχή Ελλειμματικής Προσοχής και Υπερκινητικότητας (ΔΕΠΥ), ενώ είναι πανέξυπνο, δυσκολεύεται να ξεκινήσει μια εργασία ή χάνει διαρκώς τα πράγματά του. Η απάντηση κρύβεται στις Εκτελεστικές Λειτουργίες.

Η Επιστημονική Ανάλυση Οι εκτελεστικές λειτουργίες είναι το «λειτουργικό σύστημα» του εγκεφάλου, που εδρεύει στον προμετωπιαίο φλοιό. Στα παιδιά με ΔΕΠΥ, αυτό το σύστημα παρουσιάζει μια νευρολογική καθυστέρηση στην ωρίμανση. Αυτό επηρεάζει τη μνήμη εργασίας (την ικανότητα να συγκρατείς πληροφορίες ενώ τις χρησιμοποιείς), τον αυτοέλεγχο και τη γνωστική ευελιξία.

Πώς να βοηθήσετε:

  • Οπτικοποίηση του Χρόνου: Τα παιδιά με ΔΕΠΥ έχουν «τυφλότητα χρόνου». Χρησιμοποιήστε αναλογικά ρολόγια ή χρονόμετρα για να βλέπουν τον χρόνο να «περνάει».

  • Κατάτμηση Εργασιών: Μια μεγάλη εργασία μοιάζει με βουνό. Σπάστε την σε μικρά, διαχειρίσιμα βήματα (π.χ. «άνοιξε το βιβλίο», «γράψε την ημερομηνία»).

  • Εξωτερικά Συστήματα Μνήμης: Χρησιμοποιήστε λίστες ελέγχου (checklists) στην πόρτα ή στο γραφείο, ώστε ο εγκέφαλος να μην χρειάζεται να καταπονείται για να θυμηθεί τα αυτονόητα.

Στην Ειδική Διαπαιδαγώγηση, τα προγράμματά μας εστιάζουν στην ενίσχυση αυτών ακριβώς των λειτουργιών, βοηθώντας το παιδί να χτίσει στρατηγικές αυτονομίας που θα τον ακολουθούν σε όλη του τη ζωή.

 Barkley, R. A. (2025). Executive Functions: What They Are, How They Work, and Why They Evolved. Guilford Press. (Η κορυφαία πηγή παγκοσμίως για τη σύνδεση ΔΕΠΥ και αυτορρύθμισης).

Nigg, J. T. (2026). Getting Ahead of ADHD: What Next-Generation Science Says about Treatments That Work and How We Can Help Our Children. Guilford Publications.

American Academy of Pediatrics (2025). Clinical Practice Guideline for the Diagnosis and Treatment of ADHD in Children and Adolescents.