«Pathological Demand Avoidance» (PDA): Όταν η άρνηση είναι μηχανισμός επιβίωσης

πηγη

 

Υπάρχει μια ομάδα παιδιών που αντιδρούν με ακραία αντίσταση ακόμα και στις πιο απλές οδηγίες. Αυτή η συμπεριφορά ονομάζεται Παθολογική Αποφυγή Απαιτήσεων (PDA) και η ρίζα της δεν είναι το πείσμα, αλλά το ακραίο άγχος για την απώλεια της αυτονομίας.

Η Ανάλυση του Θέματος

Για ένα παιδί με προφίλ PDA, μια άμεση απαίτηση εκλαμβάνεται από το νευρικό σύστημα ως απειλή. Η ανάγκη του παιδιού να έχει τον έλεγχο είναι ο τρόπος που διαχειρίζεται το εσωτερικό του άγχος. Οι παραδοσιακές μέθοδοι πειθαρχίας συνήθως αποτυγχάνουν, καθώς αυξάνουν την αίσθηση της πίεσης.

Στρατηγικές Διαχείρισης

• Συνεργατική Γλώσσα: Αντικαταστήστε τις εντολές με προτάσεις συνεργασίας. «Αναρωτιέμαι αν θα μπορούσαμε να το κάνουμε μαζί».

• Παροχή Επιλογών: Δώστε στο παιδί την αίσθηση του ελέγχου. «Θέλεις να ξεκινήσουμε από τις ασκήσεις ή από την ανάγνωση;».

• Μείωση της Πίεσης: Δοκιμάστε να δίνετε οδηγίες με έμμεσο τρόπο, χωρίς έντονη οπτική επαφή που μπορεί να εκληφθεί ως συγκρουσιακή.

Στον χώρο της «Ειδικής Διαπαιδαγώγησης» στη Νέα Φιλαδέλφεια, η κατανόηση του προφίλ PDA και η μείωση του άγχους μέσω εξατομικευμένων προσεγγίσεων αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι κάθε παρέμβασης. Στόχος μας είναι να μετατρέψουμε την άρνηση σε συνεργασία, προσφέροντας στο παιδί την ασφάλεια που χρειάζεται για μια ισορροπημένη ζωή. 

Βιβλιογραφία

• Eaton, J. (2025). The PDA Child: A Guide for Parents and Professionals. Jessica Kingsley Publishers.

• Doyle, A. (2026). Neurobiological Perspectives on Pathological Demand Avoidance.

• Kersken, K. (2024). Collaborative Proactive Solutions in PDA Profiles. Educational and Child Psychology Journal.